همه‌ی ما دوست داریم زندگی بهتری داشته باشیم. برای ارتقای سطح زندگی، طبیعتاً قبل از هر چیزی، به درآمد بیشتر فکر می‌کنیم. اما آیا کیفیت زندگی فقط به درآمد ربط دارد؟

شاخص توسعه‌ی انسانی (HDI) چیست؟

در اقتصاد کلان، شاخصی به نام شاخص توسعه‌ی انسانی یا HDI داریم. شاخص توسعه‌ی انسانی (Human Development Index یا HDI)، یک ابزار آماری است که برای اندازه‌گیری دستاوردهای کلی یک کشور در ابعاد اجتماعی و اقتصادی به کار می‌رود. طبق این شاخص، ابعاد اجتماعی و اقتصادی یک کشور بر اساس سلامت، سطح تحصیلات و سطح زندگی افراد ارزیابی می‌شود.

این شاخص سه بخش دارد:

• درآمد
• امید به زندگی
• تحصیلات

یعنی اگر درآمد کشوری بالا برود اما سطح سلامت و تحصیلات مردم افت کند، این کشور رشد اقتصادی داشته، اما توسعه‌یافته نشده است. برای مثال اگر برای افزایش تولید ناخالص ملی، محیط‌زیست و حقوق شهروندی نادیده گرفته شود، کشور توسعه پیدا نمی‌کند.

این سه عامل، در زندگی فردی هم مهم هستند؛ یعنی برای ارتقای سطح زندگی، در کنار رشد درآمد، لازم است که به فکر سلامتی و دانش خودمان هم باشیم.

حالا اگر با افزایش ساعت کاری بخواهیم درآمد را بیشتر کنیم، به بهای این که کمتر ورزش کنیم، کمتر کتاب بخوانیم، کمتر استراحت کنیم، کمتر با خانواده و دوستان وقت بگذرانیم، از نظر اقتصادی سطح زندگی ما ارتقاء پیدا نکرده است.

هرگز هدف این نیست که بگوییم زندگی بهتر به پول بیشتر نیاز ندارد؛ هدف این مطلب این است که بدانیم نباید سلامتی خودمان را به امید افزایش درآمد به خطر اندازیم. مثلاً نباید تلاش برای کسب درآمد بیشتر، باعث کاهش ساعت خواب ما شود.

چگونه می‌شود هم افزایش درآمد داشت و هم کیفیت زندگی را بالاتر برد؟

جواب در قطبش درآمد یا قطبی کردن درآمد است. یک کارمند ساده، با سخت‌تر و بیشتر کار کردن، درصد کمی درآمد از خود را بیشتر می‌کند. اما برای چند برابر کردن درآمد خود، لازم است که مهارت‌های جدید کسب کند. مطالعات نشان داده‌اند که تأثیر مهارت‌های نرم در قطبش درآمد، از هر عاملی بیشتر است.

مهارت‌های نرم مثل درست‌نویسی، شیوه‌ی ارائه‌ی مطالب، طرز برخورد، ساختن ردپای دیجیتال قدرتمند و داشتن شبکه‌ی حرفه‌ای، به ما کمک می‌کند که با کار کمتر، درآمد بیشتر کسب کنیم و برای بهبود سلامت، دانش و معرفت، وقت بیشتری داشته باشیم.