اکوتوپیا
کتاب ملت دوپامین (۲۰۲۱) ارتباط بین لذت و درد را بررسی میکند. دنیای مدرن ما بیشتر از هر زمان دیگری پر از محرکهای ایجادکنندهی دوپامین است؛ از مواد مخدر و رابطهی جنسی گرفته تا گوشیهای هوشمند و خرید. این کتاب با استفاده از سالها تجربهی بالینی و داستانهای بیماران، به درک اعتیاد کمک میکند و توضیح میدهد که چگونه میتوان به تعادل سالم در زندگی رسید.
آنا لمبکی پژوهشگری برجسته، استاد بالینی و رئیس کلینیک تشخیص دوگانهی اعتیاد دانشگاه استنفورد است. او جوایزی برای تحقیقات و تدریس خود دریافت کرده، مقالات بیشماری منتشر کرده و دو کتاب دربارهی اعتیاد و بحران مواد مخدر نوشته است.
یاد بگیرید چطور از مصرف بیش از حد جلوگیری کنید
ما در جهانی پر از فراوانی و مصرف بیش از حد زندگی میکنیم. با یک کلیک، میتوانیم تقریباً هر محصولی را خریداری کنیم؛ از لباس و غذا گرفته تا سرگرمی، رابطهی جنسی و حتی مواد مخدر. به بیان ساده، زندگی ما پر از تجربههای تحریککنندهی دوپامین است.
ما بهدنبال این تجربهها هستیم تا دردهای زندگیمان را تسکین دهیم و دوپامین (یک انتقالدهندهی عصبی که با پردازش پاداش و انگیزه سروکار دارد) درمانی عالی است. اما اثر دوپامین کوتاهمدت است. به میل شدیدتان بعد از خوردن یک کاسه بستنی یا تمایل به تماشای یک قسمت دیگر از سریال فکر کنید.
خلاصه کتاب ملت دوپامین با تکیه بر علم و دانش و تحقیق روی افرادی که اعتیاد داشتهاند، ایدههایی برای پیدا کردن تعادل بین لذت و درد و غلبه بر تمایل اجباری به مصرف دارد.
در خلاصه کتاب ملت دوپامین، یاد میگیرید:
• تا چه حد مصرف بیش از حد اجباری زندگی ما را کنترل میکند؛
• تعادل لذت-درد در مغز چگونه است؛
• و نکات کلیدی بهبودی برای کمک به داشتن زندگی متعادلتر.
وقتی کلمهی معتاد را میشنوید، چه تصویری به ذهنتان میآید؟ آیا یک فرد لاغر و عرقکرده را تصور میکنید که اسکناسی مچالهشده را برای یک کیسه پودر سفید میدهد؟ یا مادری در حومهی شهر که با عجله بطری شراب را باز میکند؟ یا مردی که تمام شب را صرف تماشای پورن میکند؟ یا دانشجوی سالدومی که نمیتواند گوشی هوشمندش را کنار بگذارد تا درس بخواند؟
بهطور کلی، اعتیاد یعنی استفادهی مداوم و اجباری از یک ماده یا رفتار؛ مانند قمار، رابطهی جنسی یا بازیهای ویدئویی؛ بهطوری که به خودتان و اطرافیانتان آسیب برساند. همهی مثالهایی که گفتیم، معتاد هستند.
شاید چندان عجیب نباشد؛ زیرا همهی ما حداقل یک عادت بد داریم. درواقع، آنا لمبکی، نویسندهی کتاب ملت دوپامین، خیلی راحت اعتراف میکند که خودش هم معتاد بود؛ معتاد به رمانهای عاشقانهی سطحی مانند گرگومیش و پنجاه طیف خاکستری. این کتابها را بهصورت اجباری روی کیندل خود بین جلسات با بیماران میخواند.
پیام کلیدی اینجا این است: در عصر مصرف بیش از حد اجباری، همهی ما اساساً به لذت معتاد شدهایم. فرقی ندارد مادهی انتخابی ما بازیهای ویدئویی، رمانهای جذاب یا کوکائین باشد؛ دسترسی آسان عامل اصلی خطر برای اعتیاد است. برای مثال، بحران مواد افیونی که در حال حاضر ایالات متحده را ویران کرده است، تا حد زیادی بهدلیل تجویز بیش از حد داروهای مسکن در اوایل دههی ۲۰۰۰ ایجاد شد.
حتی با وجود عرضهی زیاد مواد مخدر که قویتر از همیشهاند (افیونها معمولاً از نوع دارویی هستند و ماریجوانا تقریباً ده برابر قویتر از دههی شصت است)، مواد مخدر فقط نوک کوه یخ در اقتصاد دوپامینی ما هستند. برای مثال، در نظر بگیرید که نهتنها غذاهای ما اعتیادآورتر شدهاند (مقدار زیادی شکر و چربی دارند)؛ بلکه فناوری ما نیز با کلیکهای بیشمار و اسکرول بینهایت همینطور است.
نرخهای اعتیاد دارد بالا میرود. و در سطح جهانی، هفتاد درصد مرگها بهخاطر عواملی مثل سیگار کشیدن، چاقی و کمتحرکی است. افراد فقیر ممکن است نه کار معناداری داشته باشند و نه فرصتهای سالم؛ اما خیلی راحت میتوانند با تحریککنندههای دوپامین، از زندگی واقعی فرار کنند. در میان آمریکاییهای سفیدپوست میانسال با تحصیلات پایین، مصرف بیش از حد مواد مخدر، خودکشی و بیماری کبدی مرتبط با الکل سه عامل اصلی مرگ هستند.
