کتاب مردان مریخی و زنان ونوسی (1992) پرفروشترین کتاب راهنمای روابط است که به مردان و زنان کمک میکند یکدیگر را بفهمند و با تفاوتهایشان کنار بیایند. نویسندهی کتاب، جان گری، از این استعارهی جالب استفاده میکند که جنسهای مخالف از دو سیارهی متفاوت آمدهاند. او در این راهنما به مردان «مریخی» و زنان «ونوسی» کمک میکند یکدیگر را بهتر درک کنند تا در ایجاد صمیمیت و ساختن روابطی قویتر موفق باشند.
دکتر جان گری نویسنده و سخنرانی محبوب است. او بیشتر از بیست کتاب دربارهی روابط نوشته و در برنامههایی مانند اپرا، دکتر آز، صبحبهخیر آمریکا و بسیاری دیگر شرکت کرده است.
نکاتی مهم دربارهی روابط را از پرفروشترین کتاب دههی 1990 یاد بگیرید.
کتابهای کمی توانستهاند مانند کتاب مردان مریخی و زنان ونوسی در فرهنگ عامه تأثیر بگذارند. درواقع، این راهنمای روابط که حول داستان عاشق شدن موجودات فرازمینی شکل گرفته، پرفروشترین اثر غیرداستانی دههی 1990 بود.
از زمان انتشار این کتاب، نگاه به روابط از جنبههای گوناگون تغییر کرده است. اما آیا روانشناسی مردان و زنان واقعاً اینقدر متفاوت است؟
جان گری، مشاور روابط، باور دارد که چنین است. اما او فکر میکند وقتی مردان و زنان یاد بگیرند سبکهای ارتباطی و نیازهای عاطفی یکدیگر را درک کنند، روابط خود را تقویت میکنند.
بخشهای بعدی خلاصهکتاب مردان مریخی و زنان ونوسی، حاوی توصیههایی عملی برای مدیریت یک رابطه است. ممکن است برخی زنان با مثالهای مریخی و برخی مردان با مثالهای ونوسی ارتباط بیشتری برقرار کنند. نویسنده این پدیده را «جابهجایی نقشها» مینامد. همچنین، اگر یک نکتهی کلی خاص برای خوانندگان صدق نمیکند، نویسنده توصیه میکند بهسادگی از آن عبور کنند.
گاهی در روابطمان از شریک زندگی خود انتظاری شبیه به رفتار خودمان داریم. ولی آنها اینطور نیستند. این موضوع باعث سرخوردگی و سردرگمی میشود؛ طوری که انگار شریک ما اهل سیارهی دیگری است.
نویسنده، جان گری، روی روابط دگرجنسگرایانه تمرکز میکند. پرسشی که او مطرح میکند این است: یک مرد و زن چگونه تنشها را کم و صمیمیت ایجاد میکنند؟ پاسخ او چیست؟ آنها باید یاد بگیرند به تفاوتهای یکدیگر احترام بگذارند.
بیایید تصور کنیم هر کدام از ما از یک سیاره آمدهایم. همانطور که از عنوان پیداست، «مردان، مریخی و زنان، ونوسی هستند». حالا فرض کنید مریخیها از طریق تلسکوپهایشان ونوسیها را کشف کردند و برای دیدنشان سفینههای فضایی ساختند. ونوسیها با قلبی گشاده به استقبال مریخیها رفتند. عشق پیروز شد و آنها در کنار هم با صلح زندگی کردند تا اینکه روزی با هم به زمین آمدند؛ اما در آنجا دچار نوعی فراموشی انتخابی شدند. مریخیها و ونوسیها بهکلی از یاد بردند که از دو سیارهی متفاوتاند و کشمکش و دعوا، جایگزین عشق شد.
پس چه اتفاقی افتاد؟
آیا شنیدهاید زنان بگویند مردان هرگز به حرفشان گوش نمیدهند؟ چرا اینطور است؟ خب، وقتی یک زن (یک ونوسی) احساس میکند تحتفشار است، با حرف زدن دربارهی احساساتش به آرامش میرسد. برای همین به سراغ شریک زندگی خود میرود؛ به این امید که فردی همدل برای شنیدن داشته باشد.
اما یک مرد بهاشتباه باور دارد که وظیفهاش حل کردن مشکل زن است. او در مقابل، انتظار قدردانی و محبت دارد. اما آنچه اتفاق میافتد، بسیار متفاوت است. زن، حمایتی را نمیگیرد که بهدنبالش بود و مرد در نهایت احساس میکند طرد شده است. پس چطور باید از این وضعیت جلوگیری کرد؟ خب، یک مرد، باید بهسادگی به شریک زندگی خود گوش دهد و تمام توجهش را به او بدهد.
برخلاف ونوسیها، مریخیهای ناراحت ترجیح میدهند وقتی مشکلی دارند به غارهای خود پناه ببرند. یکی از پیامدهای این کار این است که ممکن است موقتاً از رابطهاش کنارهگیری کند. او نمیخواهد شریک زندگیاش نگران شود؛ بلکه فقط میخواهد تنها بماند.
احترام گذاشتن به این نیاز برای یک زن ممکن است سخت باشد. هرچه باشد، در ونوس شما با پیشنهادهایی برای بهبود اوضاع، عشق خود را به کسی نشان میدهید. اما این نوع نصیحت ناخواسته ناامنیهای پنهان یک مرد را تحریک میکند.
بااینحال، مریخیها و ونوسیها وقتی به روشهای یکدیگر برای مقابله با استرس عادت میکنند، به هماهنگی میرسند. درواقع، وقتی یک مرد در گوش دادن ماهر شود، حتی ممکن است بیشتر از غار خود بیرون بیاید و مشتاقانه از شریک زندگیاش حمایت بیشتری کند.